Bút ký hay và chi tiết tại Tokyo

Người dân Tokyo thường xuyên đi bộ, buổi sáng đi bộ đến trạm tàu điện ngầm, buổi trưa đi bộ từ nơi làm việc đến một chỗ ăn nào đó, hành trình đi bộ được lặp lại vào buổi chiều, bình quân, mỗi ngày, một người phải đi bộ khoảng 5km, đủ tiêu chuẩn thể dục cho một người trong một ngày.

Trong khuôn khổ Dự án “Hợp tác kỹ thuật về cải cách hệ thống Tư pháp và Pháp luật” do Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) tài trợ, Liên Đoàn Luật sư Việt Nam tổ chức Đoàn tham gia khóa đào tạo “tập huấn hiệu quả cho Luật sư” tại Nhật Bản gồm các Luật sư ở nhiều tỉnh thành trong cả nước. Đoàn được chia làm 2 nhóm, nhóm ở phía Bắc tập trung và xuất phát ở sân bay Nội Bài, nhóm ở phía Nam xuất phát từ sân bay Tân Sơn Nhất.

Cảm nhận Tokyo
img_1458
21 giờ, ngày 08/11/2014, thành viên ở phía Nam gồm các Luật sư Trần Mỹ Thoa (Phó Chủ nhiệm Đoàn luật sư Thành phố Hồ Chí Minh) làm Trưởng đoàn, Luật sư Lê Công Nghiệp (Cà Mau) – Phó Trưởng đoàn, Luật sư Võ Tấn Thành (Bến Tre), Luật sư Lê Quang Y (Đồng Nai), Luật sư Nguyễn Hương Quê (Phú Yên), Luật sư Trần Minh Trị (Cần Thơ) và tôi, Luật sư Tạ Quang Tòng (ĐakLak), gặp nhau tại trụ số 9, sảnh chờ, ga đi quốc tế Tân Sơn Nhất. Chúng tôi nghe Luật sư Thoa và Luật sư Nghiệp phổ biến các vấn đề cấn thiết cho chuyến đi trước khi cả nhóm làm thủ tục và vào phòng đợi. Cảm giác bồi hồi trước một chuyến đi ngắn ngủi nhưng đầy mong đợi.

23 giờ chúng tôi lên chuyến bay JL 070 của hãng Japan Airlines. 23 giờ 45 phút máy bay cất cánh đúng như lịch trình sau khi rời khỏi đường băng sân bay Tân Sơn Nhất. Đã nửa đêm, sân bay đèn vẫn sáng, nhưng giấc ngủ chắc đã bắt đầu với người dân Thành phố sau một ngày lao động vất vả.

Trên máy bay, chúng tôi trao đổi với nhau vài câu chuyện vì được ngồi gần nhau. Không lâu sau đó, như rất nhiều hành khách khác, mỗi người bắt đầu tựa lưng ghế, nhắm mắt cố dỗ giấc ngủ cho chuyến bay dài 6 tiếng với tiếng ù ù của động cơ máy bay như một điệu ru dài trong đêm.

6 giờ 55 phút máy bay đáp xuống sân bay Haneda – Tokyo. Chúng tôi được đại diện của tổ chức JICA đón lên taxi. Người lái taxi đã ngoài 60 tuổi nhưng vẫn điềm đạm đi với vận tốc 70 – 80km/giờ. Sau khoảng hơn 30 phút Khách sạn Tokyu Stay ở trung tâm thủ đô Tokyo đã hiện ra ngay trước mặt chúng tôi.

Bước xuống xe với thoảng hơi lạnh, bầu trời màu xanh, đường phố rộng với 6 làn xe, vỉa hè được chia 2, một nửa dành cho xe đạp và nửa kia dành cho người đi bộ. Một trật tự đáng kinh ngạc.

Khoảng hơn 7 giờ, trên vỉa hè đã tấp nập người đi bộ. Họ là cán bộ, viên chức, công chức, người giúp việc… tất cả đều đi bộ rất nhanh đến các trạm tàu điện ngầm, để bắt đầu cho ngày làm việc hối hả của Tokyo.

Người dân Tokyo thường xuyên đi bộ, buổi sáng đi bộ đến trạm tàu điện ngầm, buổi trưa đi bộ từ nơi làm việc đến một chỗ ăn nào đó, hành trình đi bộ được lặp lại vào buổi chiều, bình quân, mỗi ngày, một người phải đi bộ khoảng 5km, đủ tiêu chuẩn thể dục cho một người trong một ngày.

Khác với người Việt Nam suốt ngày ngồi trên xe máy, và khi kết thúc ngày làm việc, họ thường mất thêm thời gian để đi bộ thể dục vào cuối chiều.

Cũng trong buổi sáng, nhóm ở phía Bắc gồm các Luật sư Lê Đức Bính, Luật sư Diệp Hoài Nam (Hà Nội), Luật sư Nguyễn Chí Đại (Lai Châu), Luật sư Lê Cao Long (Quảng Ninh), Luật sư Trần Ngọc (Yên Bái), Luật sư Vũ Đình Trung (Phú Thọ), Luật sư Trần Văn An (Bắc Giang), và kế toán Phạm Thanh Xuân cũng đã về đến khách sạn. Ở đây, chúng tôi được bố trí mỗi người 01 phòng với đầy đủ tiện nghi sinh hoạt.

14 giờ, cả Đoàn họp ở tầng 3 khách sạn, nghe Luật sư Trần Mỹ Thoa – Trưởng đoàn – phổ biến chương trình khóa học và những vấn đề khác có liên quan. Kết thúc buổi họp, Luật sư Diệp Hoài Nam xung phong làm người hướng dẫn, đưa cả đoàn đi tham quan Công viên UENO bằng tàu điện ngầm.

Người hướng dẫn đã rất cố gắng đề mò mẫm theo bản đồ và rất may cho chúng tôi là cuối cùng thì cũng đến được Công viên UENO, với rất nhiều hàng cây được giới thiệu là cây hoa Anh Đào. Quả thật, nếu không được giới thiệu, không ai trong chúng tôi nghĩ rằng đấy là cây hoa Anh đào vì chỉ là thân cây đen mốc với trên cành chỉ còn rất ít lá không phải màu xanh, nhưng lại có rất nhiều quả với tiếng kêu vang cả góc trời.

Khoảng 19 giờ, chúng tôi rời công viên, trở về khách sạn và tất cả cùng đi ăn tối, bữa ăn chung của cả đoàn lần đầu tiên ở Tokyo.

Những ngày làm việc đầu tiên tại Tokyo

Ngày 10/11, 5 giờ sáng – giờ Tokyo, tiếng quạ kêu vang đã đánh thức tôi sau một giấc ngủ dài, bước xuống giường và nhìn ra cửa sổ, trời đã bắt đầu sáng để có thể nhìn thấy có rất nhiều quạ đậu trên các trụ điện, bảng quảng cáo, biển báo giao thông… với tiếng kêu quạ qụa…nghe thật quen, giống như ở vùng quê mình vậy.

9 giờ 30 phút, Đoàn đến trụ sở của tổ chức JICA. Tại đây, chúng tôi được nghe chuyên gia Koramochi giải thích về các vấn đề liên quan khi tham gia khóa đào tạo và thảo luận về chương trình làm việc của đoàn, thông qua 2 điều phối viên vừa là người phiên dịch là anh Cẩm và chị Bích Vân, cùng với Luật sư Tsukahara Masanori của JICA, là những người luôn theo sát đoàn cho đến khi kết thúc khóa đào tạo.

Sau khi ăn trưa, 13 giờ chúng tôi có mặt ở trụ sở Liên hội Luật sư Nhật Bản để nghe bài thuyết trình “giới thiệu về Liên hội Luật sư Nhật bản (viết tắt là JFBA) và hệ thống luật sư Nhật bản” do luật sư Kimitoshi Yabuki trình bày.

14 giờ, Chủ tịch Liên hội luật sư Nhật bản với phong thái trẻ trung vui vẻ đến thăm và chào hỏi Đoàn, phấn khích vì sự phong độ và mến khách ấy, một luật sư trong Đoàn đã không tiếc lời khen gửi đến vị Chủ tịch trong phát biểu của mình. Tràng vỗ tay của cả Đoàn làm vị Chủ tịch rạng rỡ như nói lên lời cảm ơn chân tình từ những người bạn Việt Nam.

Kết thúc buổi chào xã giao, chúng tôi quay lại làm việc vào lúc 14 giờ 40 phút với bài thuyết trình “Giới thiệu về hoạt động của Liên hội luật sư Nhật Bản” và tiếp theo là bài “Giới thiệu về hoạt động của Hội Luật sư địa phương” do Luật sư Gimiki Otonashi trình bày.

Ngày làm việc đầu tiên kết thúc lúc 17 giờ. Chúng tôi rời trụ sở Hiệp hội luật sư Nhật Bản. Trên đường về khách sạn, những sắc hoa Anh Đào vẫn không làm chúng tôi khỏi mẩn mê nhưng ai đó vẫn chung suy nghĩ rằng: Luật sư Nhật Bản làm việc rất đúng giờ với tinh thần trách nhiệm cao.

Ngày 11/11 tiếp tục làm việc tại trụ sở Liên hội Luật sư Nhật Bản, nghe và thảo luận các bài thuyết trình “Giới thiệu về kỳ thi sát hạch Luật sư tại Nhật Bản”, “Những nét cơ bản về bồi dưỡng cho Luật sư mới hành nghề và Trung tâm đào tạo của JBAR”, “Hệ thống đào tạo, bồi dưỡng Luật sư của Hội Luật sư địa phương”, “Đào tạo, bồi dưỡng trực tuyến”

Ngày 12/11, 9 giờ 30 phút, chúng tôi lên xe bus đi Yamanashi – là một tỉnh vùng núi cách Tokyo khoảng 140km. Chạy trên cao tốc Chuo với vận tốc hơn 100km/h mà xe vẫn êm ru. Chợt nghĩ những Dự án ODA của Nhật về hạ tầng cơ sở ở Việt Nam, đường của ta đi với tốc độ đó mà sao thấy “gập ghềnh” đến thế?

Dù là đi về vùng núi, xe chúng tôi không hề phải leo đèo, vượt dốc, vì tất cả đường đèo, dốc đều đã được xây dựng hầm đường bộ. Từ Tokyo đến Yamanashi đi qua 5 hầm, và theo giới thiệu thì trên cao tốc Chuo có hàng trăm hầm dường bộ như những hầm chúng tôi đã đi qua. Công nghệ xây dựng hầm đường bộ của Nhật Bản đã đạt đến trình độ kỹ thuật và mỹ thuật cao.

Xe không phải dừng lại khi đi qua các trạm thu phí giao thông được gọi là các cổng ETC, và tiền phí giao thông sẽ được tự động trích nộp từ tài khoản của chủ phương tiện qua Ngân hàng. Một sự thuận lợi không ai ngờ tới.

Yamanashi được bao bọc bởi nhiều ngọn núi cao, trong đó có núi Phú Sĩ quanh năm tuyết phủ, dân số khoảng hơn 800.000 người. 80% diện tích đất ở Yamanashi là núi rừng, người dân chủ yếu là sản xuất nông nghiệp. Yamanashi còn có mỏ đá thủy tinh lớn nên công nghệ chế tác đá mỹ nghệ rất phát triển.

Tài nguyên nước rất phong phú, 1/3 lượng nước khoáng được sử dụng trên toàn nước Nhật là từ Yamanashi.

Đến Yamanashi, gửi hành lý vào khách sạn, Đoàn tập trung ở trụ sở Hội Luật sư tỉnh Yamanashi để nghe thuyết trình về “những nét cơ bản về quá trình tố tụng tại tòa án dân sự và hình sự Nhật Bản.”

13 giờ, chúng tôi được hướng dẫn đến Tòa án Yamanashi tham dự một phiên tòa hình sự, xét xử vụ trọng án với Hội đồng xét xử gồm 3 thẩm phán và 6 tòa án viên. Tại đây, chúng tôi phát hiện ra rằng: Chủ tọa phiên tòa và Hội đồng xét xử không được đọc trước hồ sơ vụ án. Tại phiên tòa, bên buộc tội sẽ trình bày cáo trạng, đồng thời sẽ đưa ra các chứng cứ buộc tội, bên gỡ tội sẽ xuất trình các chứng cứ gỡ tội, Hội đồng xét xử chỉ làm nhiệm vụ nghe, phân tích các chứng cứ của các bên, sau đó sẽ nghị án và tuyên án.

Trước khi rời Tòa án, chúng tôi được tiếp xúc và chào xã giao ông Chánh án Tòa án Yamanashi, sau đó quay lại trụ sở Hội Luật sư Yamanashi chào xã giao Chủ tịch hội.

16 giờ, tại trụ sở Hội Luật sư Yamanashi, chungs tôi tiếp tục nghe bài thuyết trình “Những nét cơ bản của khóa bồi dưỡng luật sư do Hội Luật sư địa phương tổ chức”.

Kết thúc phần thảo luận, trao đổi ý kiến, thì có đoàn nhà báo địa phương đến phỏng vấn Đoàn về thời gian, chương trình làm việc và các vấn đề liên quan khác. Luật sư Trần Mỹ Thoa thay mặt Đoàn trả lời các câu hỏi, và nội dung buổi phỏng vấn này được đăng trên báo Yamanashi sáng ngày 13/11.

17 giờ , Đoàn về khách sạn sau đó đi ăn tối với Hội Luật sư Yamanashi.

Ngày 13/11, 6 giờ, buổi sáng Yamanashi, trời lạnh, mây trắng từng dải xuống thật thấp trên nền trời xanh, và quạ đen vẫn cất tiếng vang lừng trong nắng sớm, đã làm cho Yamanashi thật dịu dàng, vui tươi trong sự bình yên.

Tôi cùng với Luật sư Võ Tấn Thành (Bến Tre) đi dạo trên đường phố trước khách sạn. Ở đây, vỉa hè, đường phố, khách sạn, cửa hàng, quán cà phê… mọi sự rất trật tự, chỉn chu và sạch sẽ.

Bước vào quán cà phê Starbuks, với 2 ly cà phê và 2 chiếc bánh kẹp, chúng tôi lẳng lặng ngắm nhìn con phố với rất nhiều người đi bộ, để thấy tất cả đang sẵn sàng bắt đầu cho một ngày mới.

9 giờ đến 12 giờ, các thành viên của Đoàn tiếp tục trao đổi thảo luận với Hội Luật sư Yamanasho về các khóa bồi dưỡng luật sư do Hội Luật sư địa phương tổ chức. Sau khi ăn trưa Đoàn LSVN chia thành 2 nhóm đi thăm 2 văn phòng luật sư tại địa phương.

Chương trình có một chút thay đổi bằng việc chúng tôi được đưa đi thăm Shosenkyo (tiếng Việt là Thăng Tiên Hiệp) – một thắng cảnh nổi tiếng của Yamanashi.

Mất hơn 1 giờ trên xe bus, đến bãi đỗ xe dưới chân núi, chúng tôi di chuyển bằng cáp treo lên đỉnh núi, trên cáp treo, thả tầm mắt quan sát cả một vùng rừng núi với lá vàng lá đỏ, gió và cái lạnh khoảng 9 – 10o tiếp đón chúng tôi trên đỉnh Thăng Tiên Hiệp, mọi người tranh thủ chụp ảnh, những tấm ảnh có hậu cảnh núi Phú Sĩ được quan tâm đúng mức. 1

16 giờ 40 phút, rời Shosenkyo, chúng tôi quay về Tokyo.

Về lại Tokyo

9 giờ ngày 14/11, xe bus đón Đoàn luật sư Việt Nam quay lại trụ sở Liên hội Luật sư Nhật Bản, tiếp tuc buổi tọa đàm về “Kỹ thuật thẩm vấn trọng vụ án hình sự”, ăn trưa tại chỗ và buổi chiều tiếp tục phần thảo luận. Tham gia thảo luận, trao đổi với đoàn Việt Nam là các Luật sư Akita Masgasi, Masuyana Kei Terabayashi Chie Furubashi Masaru,Takai Sinya Sugita Shohei, Yabuki Kimitoshi thuộc Trung tâm bào chữa án hình sự của Liên Hội Luật sư Nhật bản.

14 giờ 30 phút đến thăm Trường đại học tư thục Keio ở Minato – Tokyo, là cơ sở giáo dục bậc cao lâu đời nhất, do ông Fukuzawa Yukichi sáng lập vào năm 1858 với mục đích ban đầu là dạy về phương Tây.

Ngày nay, Trường được xây dựng mới với nhiều khu nhà cao tầng trong khuôn viên rất rộng, có 4 tầng hầm dùng làm thư viện với khoảng 2,7 triệu đầu sách, trong đó có một số sách về pháp luật Việt Nam do các giáo sư Nhật Bản biên soạn.

Đặc biệt, trong Trường đại học Keio có Trường cao học Luật, gọi tắt là Law School, chuyên đào tạo thạc sĩ Luật, và chỉ những người đã tốt nghiệp Law school mới được vào Học viện Tư pháp.

Ngoài ra, Law school còn có chương trình đào tạo dành cho những người đã có chức danh tư pháp, bổ sung kiến thức pháp luật mang tính hệ thống, trên cơ sở đó, người học sẽ tự chọn đề tài để nghiên cứu. Khi hoàn thành khóa học, học viên được cấp giấy chứng nhận là chuyên gia.

Nhiều lãnh đạo Nhật Bản là cựu sinh viên của trường như ông Koizumi, ông Hashimoto, và có khoảng hơn 300 nhà lãnh đạo các doanh nghiệp lớn của Nhật Bản từng là học viên của trường Đại học Keio.

10 giờ sáng sáng thứ 7 ngày 15/11, cả đoàn được hướng dẫn đi thăm quan chợ cá trung tâm có rất đông người mua bán, thăm một ngôi chùa cổ. Ăn trưa ở tầng hầm khách sạn Hyatt. 14 giờ đến trung tâm mua sắm, 15 giờ về khách sạn.

9 giờ sáng chủ nhật, đoàn đến thăm công viên trước Hoàng cung. Công viên thật đẹp với những hàng cây cổ thụ được tỉa tót rất công phu. Nhìn vào khu Hoàng cung qua một bức tường không cao lắm, những mái ngói cong ẩn dưới những tán cây xòe rộng, những cung điện, đền đài như đang đắm mình trong sự tĩnh mịch, để suy tư về một quá khứ huy hoàng và hiện tại với quá nhiều thành tựu.

Chỉ 5 phút rời khỏi công viên với dáng vẻ trầm mặc, trang nghiêm, chúng tôi đã bước ra đường phố hiện đại với xe cộ ngược xuôi người đi tấp nập, và rất nhiều những tòa nhà cao tầng.

Sự gìn giữ những nét cổ kính truyền thống, phối hợp với hình ảnh hiện đại đậm chất kỹ thuật của Nhật bản đã đạt đến trình độ nghệ thuật cao.

Buổi chiều, chúng tôi đến thăm tòa cao ốc 45 tần. Lên tầng thứ 45 để nhìn toàn cảnh mới thấy rằng Tokyo thật rộng lớn trong một quy hoạch hoàn chỉnh.

Đến Ginza – khu mua sắm nổi tiếng ở Tokyo, để thấy người mua, kẻ bán tấp nập, mới biết rằng, nền kinh tế rất phát triển Nhật bản có phần đóng góp không nhỏ của tiêu dùng nội địa.

Sáng thứ Hai, ngày 17/11/2014, tại Hội quán Luật sư Nhật Bản, từng thành viên trong đoàn luật sư Việt Nam trình bày kết quả nghiên cứu trong thời gian tập huấn, và phát biểu cảm tưởng. Ttôi đã trình bày phát biểu của mình như sau:

Thưa quý vị,

Tôi là Luật sư Tạ Quang Tòng, thuộc Đoàn Luật sư tỉnh ĐakLak, cùng với các Luật sư khác thuộc Liên đoàn Luật sư Việt Nam, tham gia khoá đào tạo “tập huấn hiệu quả cho Luật sư” do JICA – là một bên trong chương trình đối tác Tư pháp với Liên đoàn Luật sư Việt Nam đứng ra tổ chức.

Trong thời gian tham gia khoá đào tạo, tuy là khoá đào tạo ngắn ngày, nhưng các Luật sư trong đoàn, trong đó có tôi, đã được nghe các Luật sư Nhật Bản trình bày, hướng dẫn, trao đổi rất nhiều điều trong hoạt động Luật sư.

Có những điều đã từng nghe qua, có những điều rất mới, với tôi, những điều đã nghe qua, được coi như lời nhắc nhở, những điều mới, chúng tôi sẽ ghi nhận để học tập và vận dụng nhất là trong công tác đào tạo luật sư mới, luật sư trẻ…

Mặc dù nền tư pháp của Việt Nam và Nhật Bản còn nhiều điểm khác biệt, tôi vẫn tin rằng, nếu khéo léo, uyển chuyển trong việc vận dụng những kiến thức đã ghi nhận được qua khóa đào tạo, sẽ giúp tôi hoàn thiện kỹ năng của mình, đáp ứng được yêu cầu về vai trò của người Luật sư Việt Nam, trong bối cảnh nền tư pháp Việt Nam đang có những cải cách đáng kể.

Tôi cũng hy vọng rằng, sau khóa đào tạo, tôi sẽ cố gắng biến những điều đã học tập được trong chương trình – do JICA tổ chức – thành những kiến thức cơ bản, truyền đạt lại cho các Luật sư đi sau, các Luật sư trẻ, coi như đó là hành trang cho các Luật sư mới, Luật sư trẻ vững bước, trên con đường còn lắm chông gai này.

Đóng góp vào thành công của khóa đào tạo, ngoài JICA với tư cách là nhà tổ chức, có sự hợp tác nhiệt tình, trách nhiệm và có hiệu quả của Liên Hội Luật sư Nhật Bản, Hội Luật sư Yamanashi, Tòa án Yamanashi – đã cho chúng tôi tham dự phiên tòa hình sự, nhất là sự sát cánh của các Luật sư Tsukahara Masanori, Watary Kamihigashi, Yujiti Naito, và nhiều Luật sư khác nữa mà tôi không nhớ tên, đã rất tích cực giúp chúng tôi hoàn thành tốt khóa tập huấn này…

Rời khỏi Tokyo

Thứ Ba, ngày 18/11 thức giấc lúc 6 giờ sáng cùng với tiếng quạ kêu, thay nhanh quần áo, chúng tôi bước xuống đại lộ Yotsuya, thời tiết đã lạnh hơn mấy ngày trước, nhưng bầu trời vẫn rất xanh điểm thêm nhiều dải mây trắng.

Đi dọc vỉa hè đại lộ để ngắm nhìn mọi thứ, cố gắng ghi lại thật nhiều hình ảnh, như là một kỷ niệm lớn mà có lẻ là sẽ rất lâu nữa, chúng tôi mới có thể gặp lại.

14 giờ, xe bus đón chúng tôi đến sân bay quốc tế Narita, để trở về Việt Nam trên chuyến bay JL 759, khởi hành lúc 17 giờ 55 phút.

Buổi chiều ở sân bay Narita – trời vẫn xanh và vẫn điểm tô mây trắng – có vẻ không vui bằng những buổi chiều ở Tokyo hay ở Yamanashi của những ngày trước đó, tôi kịp nhớ ra rằng: ít có cuộc chia ly nào lại đem đến niềm vui.

Khóa đào tạo đã kết thúc, chúng tôi đã quay trở lại với công việc thường ngày của mình, nhưng tôi chắc rằng, nhiều người trong chúng tôi sẽ nhớ đến thời gian tham gia khoá đào tạo do JICA tổ chức, như là một kỷ niệm khó quên ở Nhật Bản với một tình cảm thật chân thành

Cùng Danh Mục

Nội Dung Khác

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *